


“Το αλκοόλ είναι κατευναστικό. Δεν προκαλεί μόνο πονοκεφάλους και υψηλή αρτηριακή πίεση αλλά, σε ανθρώπους που πίνουν υπερβολικά προκαλεί αϋπνίες, αίσθημα αδυναμίας, εστίασης και κρίσης. Με αποτέλεσμα, όταν άνθρωποι υπό την επήρεια του αλκοόλ οδηγούν, να θέτουν σε σοβαρό κίνδυνο τη ζωή τη δική τους αλλά και των άλλων οδηγών και πεζών.
Ένας από τους πολλούς λόγους για τους οποίους ο εθισμός στο αλκοόλ πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη είναι γιατί έχει ένα αρκετά αθώο ξεκίνημα ενώ, με το χρόνο μετατρέπεται σε μια ψυχαναγκαστική χωρίς τέλος συνήθεια με πραγματικά δυσοίωνες συνέπειες για τη ζωή των εθισμένων. Αρχικά φαίνεται να είναι το «φάρμακο» για κάθε απόκρυφο ψυχικό και σωματικό πόνο, αλλά στο βάθος του χρόνου η συνεχής χρήση μετατρέπεται ακούσια σε αλκοολική εξάρτηση επιδρώντας σοβαρά στη χημεία του εγκεφάλου. ;
Τι είναι αυτό που διαχωρίζει τον κοινωνικό πότη από κάποιον που μάχεται με τον εθισμό; Είναι η εξάρτηση από την ουσία – το αλκοόλ στην προκειμένη – στην καθημερινή επιβίωση. Ο εθισμός στο αλκοόλ δεν έχει να κάνει με ένα ποτήρι σαμπάνια σ΄ ένα γάμο ή δύο μπύρες παρακολουθώντας το ποδόσφαιρο. Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, είναι τόσο έντονη σε σημείο να δημιουργείται εξάρτηση και να θεωρείται απαραίτητο να πιεί κάποιος προκειμένου να νιώσει λειτουργικός. Μια τέτοιου βαθμού απόλαυση δεν προκαλεί μόνο σωματικά θέματα. Αρχίζει και πλήττει προσωπικές σχέσεις και την εργασία και παύουν να είναι η προτεραιότητα του εθισμένου. Ο εθισμός συνεχίζεται παρά τις αρνητικές του συνέπειες. Πρόκειται για την απόλυτη απώλεια ελέγχου.





Οι άνθρωποι που πάσχουν από εθισμό στο διαδίκτυο μπορεί να ασχολούνται με τις ακόλουθες δραστηριότητες όταν βρίσκονται online: Ηλεκτρονικά παιχνίδια, τζόγο, χρηματιστήριο, online αγορές, ιστοσελίδες γνωριμιών, διαδικτυακό σεξ ή πορνογραφία, κοινωνικά δίκτυα (social media)
Τα συμπτώματα μπορούν να είναι τα εξής: κακή απόδοση στο σχολείο ή στην εργασία, μειωμένες κοινωνικές επαφές με οικογένεια και φίλους, έλλειψη ενδιαφέροντος για άλλες δραστηριότητες, αίσθημα άγχους ή κατάθλιψης όταν βρίσκονται αποσυνδεδεμένοι από το ίντερνετ με μια προσπάθεια απόκρυψης της συνεχούς απασχόλησής τους.
Πολλές από αυτές τις δραστηριότητες μπορεί να έχουν σοβαρότατα αποτελέσματα αν συμβαίνουν σε υπερβολικό βαθμό – σε προσωπικό αλλά και οικονομικό επίπεδο.

Όπως και οι υπόλοιποι εθισμοί, ο εθισμός στο διαδίκτυο προκαλεί την έκκριση ντοπαμίνης στον εγκέφαλο. Αυτό σημαίνει πως, όταν γίνει προσπάθεια ελάττωσης του χρόνου που το άτομο περνάει online, μπορεί να υπάρξουν συμπτώματα στέρησης. Μερικά από αυτά είναι η κατάθλιψη, η ευερεθιστότητα, το αυξημένο στρες, η αϋπνία και οι αλλαγές στη διάθεση και – σε σπάνιες περιπτώσεις – ψυχωτικά επεισόδια.

Ο εθισμός στο φαγητό είναι μία ψυχαναγκαστική συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται από την υπερβολική κατανάλωση τροφίμων που κυρίως είναι πλούσια σε λίπος, αλάτι ή ζάχαρη. Επηρεάζει έντονα την ψυχική κατάσταση και ενεργοποιεί το σύστημα ανταμοιβής στον εγκέφαλο, καθιστώντας δύσκολο τον έλεγχο των διατροφικών συνηθειών.
Όπως κάθε εθισμός, χαρακτηρίζεται από ακατανίκητη τάση για κατανάλωση φαγητού και από την ύπαρξη στερητικών συμπτωμάτων, όπως άγχος και εκνευρισμός στις περιπτώσεις που παρεμποδίζεται η πρόσβαση σ΄αυτές τις ουσίες.
Όπως όλες οι εθιστικές ουσίες, τα εξαιρετικά εύγευστα τρόφιμα ενεργοποιούν νευροδιαβιβαστές που σχετίζονται με την ευφορία, όπως η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη.


Αυτός ο εθισμός πέρα από τις επιπτώσεις στη σωματική υγεία με την αύξηση του βάρους και τους κακούς δείκτες υγείας που δημιουργούνται, ταυτόχρονα δημιουργεί στο άτομο συναισθήματα ντροπής, ενοχής, κατωτερότητας αλλά και μειωμένης αυτοεκτίμησης.





Όταν ο Robert Palmer τραγούδησε τη δεκαετία του ’80 για τον ερωτικό εθισμό (addicted to love), οι στίχοι τον έκαναν να φαίνεται σχεδόν ρομαντικός. Σχεδόν. Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει τίποτα το γοητευτικό σε μια συνθήκη τόσο επώδυνη, ψυχαναγκαστική, συχνά αποτέλεσμα ενός παλαιού τραύματος, χαμηλής αυτοεκτίμησης ή μίας δυσλειτουργικής παιδικής ηλικίας.
Οι εθισμένοι στον έρωτα τείνουν να εμπλέκονται σε ρομαντικές σχέσεις σύντομες και έντονες. Δίνουν προτεραιότητα και καταβάλλουν μεγάλη προσπάθεια στο να συνεχίζουν σχέσεις στο πρώτο στάδιο που όλα βρίσκονται σ΄ ένα ροζ συννεφάκι και όταν η σχέση πάει να πάρει μια άλλη τροπή προς την ώριμη και υπεύθυνη αγάπη, αρχίζουν να αναρωτιούνται πότε θα ζήσουν το επόμενο όνειρο με κάποιον /κάποια. Αφιερώνουν πολλή προσοχή στην αποφυγή κάθε πιθανότητας ολοκληρωμένης σύνδεσης.

Η προσδοκία, πως ένας άλλος άνθρωπος θα γεμίσει το κενό στη ζωή κάποιων ή θα τους βοηθήσει να συνέλθουν από τα τραύματα της παιδικής ηλικίας, είναι επικίνδυνη. Είναι η λανθασμένη οδός επίσης για να αντλήσει κάποιος την αξία του. Αν κάποιος έχει υποστεί κατά την παιδική ηλικία σεξουαλική κακοποίηση, είναι κατανοητή η ανικανότητά του να εμπιστευθεί οποιονδήποτε. Αλλά ούτε μπορούμε να διακρίνουμε υγιή δράση, όταν κάποιος προσπαθεί να αναβιώσει την ιστορία μέσω μιας μη υγιούς σχέσης ή απέχοντας από τις σχέσεις.
Όπως και κάθε άλλος εθισμός, οι εθισμένοι του έρωτα εθελοτυφλούν απέναντι στη συμπεριφορά τους και στις επιπτώσεις της. Μπορεί να οδηγήσει σε συναισθηματική απομόνωση, προβλήματα στην εργασία ή στο σχολείο, οικονομικές προκλήσεις, ύφεση φυσικής και συναισθηματικής υγείας, απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες (hobbies) ή για κοινωνικές συνευρέσεις με φίλους. Αρνούνται όμως να δουν αυτές τις επιπτώσεις.
Αντί να αναγνωρίζουν τα παραπάνω ως κοινό παρανομαστή σε κάθε αποτυχημένη σχέση τους, οι εθισμένοι στον έρωτα τείνουν να κατηγορούν τον οποιονδήποτε με τον οποίο σχετίζονται ή είναι κοντά τους. Το να έρθουν αντιμέτωποι με τη προβληματική τους συμπεριφορά και να υπογραμμίσουν τις αιτίες, είναι το πρώτο βήμα. Αλλά συνήθως θα συνεχίσουν ανεξέλεγκτοι να προσπαθούν να λειτουργήσουν σε μια καινούργια σχέση με ένα νέο σύντροφο.
Ο σεξουαλικός εθισμός ή αλλιώς σεξουαλικός ψυχαναγκασμός ή σεξουαλική εξάρτηση, ορίζεται σαν μια παθολογική σχέση με μια εμπειρία με έντονη επίδραση στη ψυχολογική διάθεση.
Εν συντομία, πρόκειται για μία ψυχαναγκαστική συμπεριφορά – στην περίπτωση αυτή σεξουαλική φύσης – που εξουσιάζει τη ζωή κάποιου. Η μάχη με τον σεξουαλικό εθισμό θα θέσει σε προτεραιότητα το σεξ πάνω από οτιδήποτε άλλο ακόμα και από την οικογένεια, τους φίλους, την εργασία. Δεδομένου του πόσο το σεξ μπορεί να γίνει πρωτεύον στη ζωή, το άτομο είναι πρόθυμο να θυσιάσει άλλα πράγματα για τη μη υγιή αυτή συμπεριφορά.
Προκειμένου να ικανοποιήσουν τον ψυχαναγκασμό τους, όπως συμβαίνει και με τους λοιπούς εθισμούς, αναζητούν ολοένα και περισσότερη απόλαυση (high). Όσο ο εθισμός κλιμακώνεται σταδιακά, δεν αναζητάται τελικά η απόλαυση αλλά τo ‘’fix’’ για να νιώσουν φυσιολογικά. Ως αποτέλεσμα, όλες οι σημαντικές σχέσεις του εθισμένου ατόμου υποφέρουν στο ξύπνημα χρόνιων υποθέσεων, απόλαυση μέσα από την πορνογραφία, συμμετοχή σε επικίνδυνες σεξουαλικές πρακτικές, ανώνυμο σεξ ή πορνεία. Από πλευράς υγείας το σεξ χωρίς προφυλάξεις μπορεί να μεταδώσει νοσήματα, ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη και φυσικά προκαλεί το αίσθημα της ενοχής που προσβάλει την πνευματική υγεία.



